AGO nedir? Adli Görüşme Odaları hangi şartlarda kullanılır?

Adalet Bakanı Abdulhamit Gül imzasıyla isimli görüşme odalarının kullanımına ait başsavcılıklara ve adalet kurullarına genelge gönderildi.

Genelgede, adliyelerde mağdurların ve bilhassa çocukların, özel oluşturulan ortamlarda uzmanlar aracılığıyla kuşkulu ve sanıkla yüz yüze gelmeden beyanına başvurulabilmesine imkan sağlayan isimli görüşme odalarının (AGO) mağdur odaklı uygulamaların başında geldiği hatırlatıldı.

Vatandaşlar AGO nedir, ne işe fayda, hangi kurallarda kullanılır araştırıyor. Pekala İsimli Görüşme Odaları nedir? İşte merak edilenler..

İSİMLİ GÖRÜŞME ODASI (AGO) NEDİR?

AGO’nun açılımı İsimli Görüşme Odaları’dır. 2012-2014 yılları ortasında Adalet Bakanlığı ve UNICEF’in birlikte yürüttüğü “Çocuklar İçin Adalet” projesinin bir çıktısıdır. Bu odaların hedefi daha evvel mağdur olmuş bireylerin adalet arayışında bir kere daha mağdur olmaların önüne geçmektir.

Bu odalar “Bekleme Odası” , ”Görüşme Odası” , ”Gözlem Odası” olmak üzere 3 odadan oluşan özel alanlardır.

Bu odaların kullanımı öncellikli olarak mağdur, şahit ve suça sürüklenen çocukların yanı sıra aile içi şiddet hatası mağdurları ile öbür kırılgan kümeye mensup mağdurların tabir ve beyanlarının alınmasında kullanılmasına karar verilmiştir. Odalar şahısların durumuna nazaran hazırlanmaktadır.

Örneğin 7-12 yaş aralığında bir mağdur çocuğun yahut bu mağdurluğa şahit olmuş çocuğun İsimli Görüşme Odası ile yetişkin birinin yahut genç bireyin karşılaşacağı oda birbirinden faklı olmaktadır.

İSİMLİ GÖRÜŞME ODALARI HANGİ KAİDELERDE KULLANILIR?

Genelgede, isimli görüşme odalarının kullanımıyla ilgili şu 20 noktaya dikkat edilmesi istendi:

1- Çocuk yahut mağdurun, kuşkulu yahut sanık ile yüz yüze gelmemesi ya da tabir yahut beyanının özel ortamda alınması gerektiği bedellendirilen durumlarda kesinlikle AGO kullanılacak.

2- AGO, yalnızca çocuk sözlerinde değil, kuşkulu yahut sanık ile yüz yüze gelmemesi ya da beyanının özel ortamda alınması gerektiği bedellendirilen öbür hata mağdurlarının, bilhassa şiddet mağduru bayanların beyanlarının alınmasında da kullanılacak.

3- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 102 ve 103’üncü hususlarının birinci fıkralarındaki “cinsel saldırı” ve “çocuğun cinsel istismarı” soruşturma ve kovuşturmalarında, fail ve mağdurun yüz yüze gelmemesi ya da mağdurun beyanının özel ortamda alınması gerektiği bedellendirilen durumlarda mağdur beyanı kesinlikle AGO’da alınacak.

4- Bu kabahatlere ait soruşturmalarda, mağdur beyanı, cumhuriyet savcısının nezaretinde bunun için oluşturulmuş ÇİM ve gibisi özel merkezlerde alınacak.

5- Soruşturma evresinde AGO yahut ÇİM’de beyanına başvurulan çocuk yahut mağdurlara, şüphelinin lehine ve aleyhine sorulması gereken konular ile maddi hakikatin ortaya çıkarılmasına yönelik tüm sorular yöneltilecek, böylelikle mecburilik arz eden durumlar dışında, bu mağdurların kovuşturma etabında beyanlarının yine alınmasının önüne geçilecek.

6- ÇİM yahut AGO’da soruşturma etabında alınan tabir kayıtları öncelikle pahalandırılacak. Maddi gerçeğin ortaya çıkarılması açısından mecburilik bulunmayan hallerde ya da alınan söz ve beyanların kamera, ses kaydı, biyolojik kanıt, parmak izi, ikrar üzere öbür kanıtlarla gereğince desteklenmesi durumunda, mağdurun ÇİM yahut AGO’da alınan beyanıyla yetinilmesi konusunda hassasiyet gösterilecek.

7- 5237 sayılı Kanun’un 103’üncü unsurunun ikinci fıkrasına ait kovuşturmalarda, maddi gerçeğin ortaya çıkarılması için mağdur çocuğun kesinlikle tekrar dinlenilmesi gerektiği bedellendirilen durumlarda, mağdur çocuk beyanı ÇİM ve gibisi özel merkezlerde alınacak.

8- 5237 sayılı Kanun’un 102’nci hususunun ikinci fıkrasına ait kovuşturmalarda, maddi gerçeğin ortaya çıkarılması için mağdurun kesinlikle tekrar dinlenilmesi gerektiği durumlarda, AGO kullanılarak mağdur beyanının alınması konusunda hassasiyet gösterilecek.

9- AGO’nun yalnızca mağdur çocuklar ile cinsel kabahat mağdurlarının beyanlarının alınması süreçlerine özgülenmediği hatırda tutulacak. Bilhassa birinci sefer kabahat işleyen çocuklar başta olmak üzere suça sürüklenen çocukların soruşturma kademesindeki tabirlerinin alınmasında mümkün olduğu kadar AGO kullanılacak. İşlenen hatanın niteliği prestijiyle taraflarla yüz yüze gelmemesi yahut özel ortamda dinlenilmesi gerektiği bedellendirilen şahit çocuk beyanlarının, çocuğun üstün faydası prensibi mucibince AGO’da alınması tarafında hassasiyet gösterilecek. Mağdur çocuklar ile maruz kaldığı hata nedeniyle psikolojisi bozulan ve uzman takviyesine muhtaçlık duyan öteki mağdur beyanları da AGO’da alınabilecek.

10- Ceza yargılaması dışında boşanma, velayet ve çocukla şahsî bağ tesisine ait davalar başta olmak üzere, hukuk muhakemesinde de çocukların duruşma sırasında şahit olarak beyanlarının alınmasında AGO’nun kullanılabileceği hatırda tutulacak.

11- Uzman tarafından nitelikli bir görüşme yapılabilmesi, gerekli bilgilerin edinilmesi ve görüşme sürecine ait hazırlıkların tamamlanabilmesi için AGO randevuları, UYAP sistemi üzerinden mümkün olduğu kadar evvelden talep edilecek.

12- AGO’dan randevu alınması süreçleri sırasında, uzmanın isimli görüşmeye hazırlanması ve görüşmede dikkate alması gereken konularla ilgili bilgi sahibi olması hedefiyle iddianame, taraf beyanları ve raporlar başta olmak üzere tüm ilgili evraklar UYAP üzerinden gönderilecek.

13- Tabir ve beyanının AGO’da alınmasına karar verilen çocuk yahut mağdurlar için çıkarılacak davetiyelerde, söz yahut beyanın alınacağı saat öncesinde AGO’da hazır olunması gerektiği konusunda ikaz bulunacak, mümkün olduğu ölçüde davetiyelere AGO broşürü eklenecek.

14- İsimli görüşme yapılmadan evvel mağdura sorulacak sorular ile bilhassa açıklığa kavuşturulması beklenen konulara ait, gerekmesi halinde ön görüşme de dahil olmak üzere uzman tarafından tüm hazırlıklar yapılacak.

15- AGO’da tabir ve beyan alma süreçlerine katılması beklenen müdafi ve vekillerin isimli görüşme gün ve saatinde müşahede odası yahut duruşma salonunda hazır bulunması sağlanacak.

16- AGO’da dinlenilmek üzere uzman tarafından hazırlanan çocukların kesinlikle belirlenen saatte beyanları alınacak, çocukların uzun müddet bekletilerek ikincil örselenmelerine mahal verilmeyecek.

17- İsimli görüşmenin gerçekleştirilmesi sırasında görüşme yapılan bireye cumhuriyet savcısı, hakim yahut avukat tarafından sorulması istenen sorular, çocuk yahut mağdurun yaşı, gelişimi ve ferdi özellikleri dikkate alınarak şahsen uzman tarafından yöneltilecek.

18- İsimli görüşme sırasında mağdurun anlatımı, mümkün olduğu ölçüde sorularla bölünmeyecek, sorulması istenen ek konular, çocuk yahut mağdurun anlatımına orta verdiği vakitlerde yolunca yöneltilecek.

19- İsimli görüşme sonrasında uzman tarafından hazırlanan isimli görüşme raporunda, çocuk hakkında alınabilecek hami ve destekleyici önlemler önerilecek.

20- AGO’ların işleyişi ve aktif biçimde kullanılmasının sağlanması maksadıyla yılda bir sefer cumhuriyet başsavcısı, adalet kurulu lideri ve ilgili cumhuriyet savcılarının iştirakiyle kıymetlendirme toplantısı yapılacak, bu toplantıya AGO’yu kullanması öngörülen yargıçlar de davet edilecek.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir